“Toplumda Aşı Kararlılığı ve Savunuculuğunda Sağlık Çalışanlarının Rolü” Sempozyumu Düzenlendi
14 Aralık 2024
“Toplumda Aşı Kararlılığı ve Savunuculuğunda Sağlık Çalışanlarının Rolü” Sempozyumu 14 Aralık 2024 günü Mersin Tabip Odası (MTO) Konferans Salonunda yapıldı. Sempozyum bünyesinde açılış konuşması, dört oturum ve bir forum bölümü düzenlendi.
TTB Merkez Konsey Başkanı Dr. Alpay Azap’ın oturum başkanlığını yaptığı ilk bölümde Dr. Muzaffer Eskiocak “Toplumda Aşının Önemi ve Sorun Alanları” başlıklı açılış konuşmasını yaptı.
Başkanlığını Dr. Necdet Kuyucu’nun yaptığı ‘Aşılara ve Bağışıklamaya Genel Bakış’ başlıklı birinci oturumda Dr. Taylan Bozok (Aşıların Özellikleri), Dr. Edanur Yeşil (Çocuklarda Bağışıklama) ve Dr. Gülden Ersöz (Erişkinlerde Bağışıklama) konuşmasını gerçekleştirdi.
Başkanlığını Dr. Nasır Nesanır’ın yaptığı ‘Bağışıklama Hizmetlerinde Sorunlar’ başlıklı ikinci oturumda Dr. Tayyar Şaşmaz (Aşı Karşıtlığı, Kararsızlığı, Reddi: Tanımlar ve Sebepler), Dr. Aysu Atlı (Aile Hekimlerinin Sahada Karşılaştıkları Sorunlar) ve Dr. Berfin Özgökçe Özmen (Aşı İle Önlenebilir Hastalıklar: Olgu Sunumları) konuşmasını gerçekleştirdi.
Başkanlığını Dr. Aytuğ Atıcı’nın yaptığı ‘Mevzuat, Aşı İletişimi ve Savunuculuk’ başlıklı üçüncü oturumda Hukukçu Dr. Özkan Özdemir (Aşı Zorunluluğu, Ulusal/Uluslararası Mevzuat ve Hukuki Boyutu), Mersin Üniversitesi İletişim Fakültesi Genel Gazatecilik Anabilim Dalı’ndan Dr. Aslıhan Ardıç Çobaner (Aşı Kararsızlığı ve Reddi İçin İletişim) ve Dr. Özlem Tezol (Aşı Savunuculuğu) konuşmasını gerçekleştirdi.
Başkanlığını Dr. İzzet Çalış’ın yaptığı dördüncü oturumda Dr. Alpay Azap ‘Aşı Karşıtlarının İddialarına Bilimsel Yanıtlar’ başlıklı konuşmasını gerçekleştirdi.
Oturumların tamamlanmasının ardından başkanlığını Dr. Galip Kırıcı’nın yaptığı forum-serbest tartışma bölümüne geçildi. Dr. Hülya Atila (Mersin Büyükşehir Belediyesi Sağlık Hizmetleri Müdürü), Eczacı Gizem Gümüş (Mersin Eczacı Odası Yönetim Kurulu Üyesi), Serap Karatüzün (MASÇAD Başkanı ve Aile Sağlığı Merkezi Ebesi), İntörn Dr. Yağmur Sarsar ve Dr. Simge Yaşar’ın yer aldığı forum serbest tartışma olarak gerçekleşti ve katılımcılar sorunlara dair çözüm önerileri geliştirerek yol haritasını belirledi.
Sempozyum kapanışında Dr. Özlem Tezol tarafından okunan sempozyum sonuç bildirgesi metni;
“Hekimler mesleki sorumluluk ve mesleki etik doğrultusunda insan sağlığını korumaya and içerler. ‘Çocuğun üstün yararının’ korunması ve ‘toplum sağlığın’ korunması için aşıların uygulanması gerekmektedir.
Aşı devlet için yükümlülük; yurttaş için de bireysel bir ödev, kamusal ve toplumsal sorumluluktur.
Aşılama bulaşıcı hastalıklara karşı bireysel ve toplumsal konforlu bir bağışıklık kazandırır. Çocuklukta ve erişkinlerde bağışıklamanın gerekliliği tartışılmaz. Her yaş grubundan bireylerin tüm başvuruları aşılama fırsatı olarak değerlendirilmelidir.
Günümüz aşıları etkili ve güvenlidir. Yüksek aşı ihtiyacını karşılayabilmek için yerli aşı üretimi esastır. Aşı kararsızlığı ve reddi ile mücadelede en önemli aktörler olan sağlık çalışanlarının bağışıklama konusunda kararsızlık içinde olmamaları gerekmektedir. Sağlık çalışanları ‘aşılan, aşılat, aşıla’ prensibi ile hareket etmelidir.
Koruma yelpazesini genişletmek ve bağışıklamayı uzatmak bulaşıcı hastalıklara ve salgınlara kısa sürede hızlı yanıt verebilmek için yeni aşı teknolojilerine ihtiyacımız var. Yeni nesil aşılardan olan mRNA ve DNA aşıları umut vaad ediyor. Sağlık çalışanları özel aşıları önermeye ve risk grubu aşılarına dikkat etmeli, yaşam boyu bağışıklamayı sağlayabilmek için güncel rehber önerilerini takip etmelidir.
Aşı tutum ve davranış yelpazesi içinde “aşı kararsızlığı” daha geniş bir yer alır ve mücadelemizde öncelikli olmalıdır.
Aşının kendi başarısı sonucu toplumsal rehavet oluşmuştur. Sağlık çalışanlarının aşıyı öneriyor olması en önemli kabullenme ve aşı kararlılığına etki eden faktör olarak saptanmıştır. Aile hekimleri sahada aşı temininde ve transportunda sorunlarla karşılaşmaktadır. Aile Hekimliği Ödeme ve Sözleşme Yönetmeliği’nin başarı değil ‘başarısızlık’ üzerine düzenlenmesi ve ‘cezalandırma sistemi’ nedeniyle motivasyonu ters yönde etkilemektedir.
İletişim kaynakları ‘teknoloji’ ilerledikçe değişmektedir. En fazla bilgi içeren, bir o kadar da filtrelenmemiş bilgi birikimini sosyal medyada görüyoruz. Sağlık çalışanlarının bilgi seviyelerinin yüksek olması, karşısındaki kişiye güven duyması, güven ve itibar kazanması aşı iletişiminde etkili rol oynayacaktır.
Aşı savunuculuğunda hedeflerimiz ‘net, ölçülebilir, ulaşılabilir, gerçekçi ve sürelendirilmiş’ olmalıdır. Hedeflerimizi medya ve iletişim kanallarıyla doğruca yaymak önemlidir. Bununla ilgili sağlık profesyonelleri daha çok organize olup aşı karşıtlarının yanlış bilgilerinin düzeltilmesi ve halka doğruların gösterilmesi gerekmektedir.
Aşı karşıtlarının argümanlarını iyi bilerek bilimsel olarak donanımlı yanıtlar vermeliyiz. Sonuç olarak biz sağlık profesyonelleri toplumu doğru bilgiyle AŞILAmalıyız!”
Dr. Muzaffer Eskiocak, Dr. Gülden Ersöz, Dr. Tayyar Şaşmaz, Dr. Ayşe Sıddıka Çöl, Dr. Özlem Tezol (sempozyum sekreteri), Dr. Edanur Yeşil (sempozyum sekreteri) ve Dr. İzzet Çalış’ın (sempozyum başkanı) yer aldığı düzenleme kuruluna, konuşmacılara, sempozyuma katılım gösteren tüm meslektaşlarımıza ve sağlık meslek örgütleri temsilcilerine teşekkür ediyoruz.
Mersin Tabip Odası Yönetim Kurulu